Khám Phá Thế Giới Rượu Triệu Đô: Bí Ẩn Và Giá Trị

Rượu, cũng giống như con người, nếu được tạo ra từ những nguyên liệu tuyệt hảo, sẽ mang lại hương vị đặc biệt ngay từ khi còn “trẻ”.

Trong thế giới của sự xa hoa, những đôi giày hay túi xách hàng hiệu thường có giá trị vượt xa tầm với của nhiều người. Tương tự, các lĩnh vực như xe hơi, bất động sản và rượu cũng sở hữu những sản phẩm xa xỉ. Sự xa hoa này không chỉ nằm ở chất lượng mà còn ở câu chuyện, di sản và độ hiếm có của sản phẩm.

Khi nhắc đến sự xa xỉ trong rượu, đặc biệt là Whisky, có nhiều cuộc giao dịch và đấu giá nổi tiếng. Trong tập 6 của chương trình Cởi Mở Happy Hour mùa 2, chuyên gia Whisky Nguyễn Minh Khánh, đồng sáng lập PK Maltroom, sẽ cùng các host quen thuộc chia sẻ về thị trường xa xỉ của rượu và giá trị thực sự của những chai rượu triệu đô.

Khởi nguồn của những chai rượu xa xỉ

Để một sản phẩm hay dịch vụ được coi là xa xỉ, tính độc nhất và trường tồn là hai yếu tố quan trọng. Dù một chai rượu được đóng từ thế kỷ trước hay một thùng rượu có tuổi đời hàng chục năm có ngon hay không, việc tồn tại qua thời gian đã nâng giá trị của rượu lên nhiều lần bởi những chai rượu như vậy ngày càng hiếm.

Whisky trưởng thành trong thùng gỗ sẽ tương tác liên tục với thùng, dưới tác động của môi trường xung quanh. Không phải lúc nào rượu trong thùng cũng biến đổi như ý người sản xuất, chăm sóc một thùng rượu lên tuổi mà không suy giảm chất lượng hoàn toàn không phải là việc dễ dàng.

Với rượu đã đóng chai, lý thuyết cho rằng các chai Whisky ít bị ảnh hưởng bởi vi sinh vật nhưng vẫn có sự biến đổi dù rất chậm. Nếu để lọt không khí, hương vị của rượu sẽ không còn như ban đầu. Theo anh Minh Khánh, khi chi trả cho rượu lâu năm, bạn còn chi trả cho quy trình bảo quản rượu trong suốt thời gian dài.

Khi được hỏi về mùi hương đặc trưng của rượu Whisky thập niên 1950, 1960, một chuyên gia rượu nổi tiếng của Pháp đã trả lời là “Je ne sais pas”, nghĩa là “tôi không biết”.

Từ đó, cụm từ “Je ne sais pas” được dùng để gọi tên mùi hương của những chai Whisky thập niên đó - một mùi hương mà nhiều người cho rằng “rất đặc trưng và khó để miêu tả“. Biết đâu, nửa thế kỷ sau, những chai Whisky hiện tại cũng sẽ có mùi hương “Je ne sais pas” như thế.

Để sở hữu một chai rượu xa xỉ, cũng như những mặt hàng xa xỉ khác, đôi khi tiền bạc chỉ là một trong các điều kiện cần. Bạn còn phải có các mối quan hệ đủ rộng và đủ tốt trong cộng đồng yêu thích Whisky, là thành viên các hội nhóm hoặc là khách hàng đặc biệt của các Whisky boutique, nhà phân phối hay hãng rượu.

Tuy vậy, những chai rượu đắt tiền đó chưa chắc đã “xắt ra miếng” khi bàn về hương vị. Rượu ngon đôi khi không nằm ở giá tiền mà nằm ở chất lượng thành phần, thùng ủ cũng như quá trình chuyển hóa bên trong chính chai rượu. Bên cạnh đó, nó cũng nằm ở cách thưởng thức, không gian, thời điểm và bạn uống cùng.

Khi rượu trở thành một hình thức đầu tư

Theo anh Khánh, trong thời kỳ đại dịch, rượu vượt qua tất cả những mặt hàng xa xỉ khác để trở thành mặt hàng tăng giá nhanh nhất.

Giãn cách xã hội kéo dài dẫn đến mức độ căng thẳng tăng cao, trong số 60.000 cá nhân từ 11 quốc gia được khảo sát trong 7 tuần từ tháng 5 đến tháng 6/2020, 43% cho biết họ uống rượu thường xuyên hơn so với trước thời điểm Covid-19.

Ở Anh, Mỹ, Đức, doanh số bán đồ uống có cồn và doanh thu từ thuế đi kèm đã tăng khoảng 3 đến 5% vào năm 2020. Từ đó, rượu nghiễm nhiên trở thành một kênh đầu tư được quan tâm.

Theo số liệu của Whisky Stats, giá trị của những chai Whisky quý đã tăng 564% kể từ năm 2010 đến năm 2020. Cũng trong thời điểm đó, thị trường đấu giá rượu Whisky thiết lập mức tăng trưởng hơn 800%.

“Sự vận động của thời gian đã tạo nên những chai rượu có giá khởi điểm có thể chỉ 100 USD nhưng sau 10 năm đã lên đến 3000 USD", anh Khánh cho biết. Trong năm 2022, giá trị của rượu Whisky quý hiếm tiếp tục tăng 21%.

Bên cạnh những chai rượu mang giá trị lịch sử, thế giới rượu cũng có những chai hoặc bộ sưu tập phát hành giới hạn khiến giới mộ điệu ham thích sở hữu hơn, Prima & Ultima của Diageo là một ví dụ. Từ đó sinh ra những người “thợ săn” rượu quý nhằm bán lại cho thị trường thứ cấp với giá cao hơn nhiều so với giá bán đề nghị của các hãng và nhà phân phối.

Có nhiều tranh cãi xung quanh thị trường bong bóng của rượu. Cũng như biểu đồ đầu tư chứng khoán, có những thời điểm giá rượu sẽ tăng mạnh rồi chững hoặc xuống từ từ, chờ đợi một làn sóng tăng giá tiếp theo. Có thể nói, chính những người sưu tầm tạo nên bong bóng trong thị trường này.

Tuy đắt đỏ là vậy, vẫn có những trường hợp người sưu tầm mắc sai lầm mua phải rượu giả. Vì vậy, hãy tìm đến những nhà đấu giá uy tín, những chuyên gia trong ngành đồng thời chuẩn bị cho mình đủ kiến thức để tham dự “sân chơi” này.

Giá trị thực sự của rượu nằm ở đâu?

Quay trở lại bản chất của rượu, thức uống này được sinh ra là để thưởng thức. Nếu khao khát chiếm hữu tạo nên bong bóng trên thị trường, khao khát thưởng rượu lại tạo nên sự chia sẻ. Những người yêu thích thưởng rượu sẽ cùng nhau chia sẻ “sample" của những chai rượu quý, cốt để thưởng thức hương vị của chai rượu đó.

Với những người luôn giữ cho mình giá trị uống của rượu như anh Khánh, thị trường xa xỉ thường không “được lòng" bởi giá trị thưởng thức bị đẩy đi quá xa. Có những chai rượu anh rất thích, rất muốn được thử nhưng lại không có khả năng chạm tới. Đối với anh, trải nghiệm của con người với đồ uống mới quan trọng.

Thưởng thức rượu cũng như thưởng thức nghệ thuật, không chỉ đọc, bạn cần tự mình uống và cảm nhận. Bởi vậy, sự xa xỉ ở đây còn nằm ở thời gian tìm hiểu, đi tìm cốt lõi thật sự của những chai rượu đắt đỏ để biết trân trọng sản phẩm hơn.

Thưởng thức rượu cũng phụ thuộc nhiều vào cá tính của mỗi người. Đối với Whisky, hãy bắt đầu bằng việc ngắm nhìn ly rượu của mình. Màu rượu và độ sánh sẽ cho người nếm biết một vài thông tin cơ bản. Tiếp đến là khám phá từng lớp hương thơm biến đổi nhanh hoặc chậm, mạnh mẽ hay nhẹ nhàng đối với từng chai rượu khác nhau. Và cuối cùng, để thưởng thức một cách trọn vẹn, hãy nếm Whisky theo từng ngụm nhỏ và lưu lại lâu hơn trên lưỡi để cảm nhận những vị mà mùi hương đã gợi ý khi hít ngửi.