Thị trường F&B Việt Nam: Sức hút từ nhượng quyền thương hiệu

Nhượng quyền thương hiệu: Điểm sáng trong ngành F&B Việt Nam

Ngành thực phẩm và đồ uống (F&B) tại Việt Nam luôn là một trong những lĩnh vực sôi động nhất, thu hút sự quan tâm từ nhiều thương hiệu quốc tế, đặc biệt là từ các khu vực châu Âu và Mỹ Latinh.

Theo số liệu từ Vụ Thị trường trong nước thuộc Bộ Công Thương, trong vòng 8 năm qua, đã có 137 thương nhân và 148 thương hiệu nước ngoài được cấp phép hoạt động tại Việt Nam.

Trong số đó, lĩnh vực nhà hàng chiếm ưu thế với 43,7% tổng số thương vụ, tương đương 42 thương hiệu, bao gồm các ngành hàng như thức ăn nhanh, bánh ngọt, cà phê, đồ uống và nhà hàng lẩu nướng.

Đứng thứ hai là lĩnh vực thời trang với 19 thương hiệu, chiếm 19,3%. Tiếp theo là giáo dục - đào tạo với 17 thương hiệu, chiếm 14,1%, cửa hàng tiện lợi với 3 thương hiệu, chiếm 2,2%, và các cửa hàng bán lẻ khác với 15 thương hiệu, chiếm 10,4%. Phần còn lại thuộc về các lĩnh vực như dược phẩm, hóa chất, môi giới bất động sản và lưu kho.

Các thương hiệu nổi bật đã có mặt tại Việt Nam bao gồm Baskin Robbins, Haagen-Dazs từ Mỹ; Kentucky Fried Chicken, Pepper Lunch từ Singapore; Caffe Bene, Tour Les Jour, BBQ Chicken từ Hàn Quốc; và các thương hiệu thời trang như Oasis, Karren Millen từ Anh, Bulgari, Moschino từ Ý...

F&B: Lĩnh vực nhượng quyền đầy tiềm năng

Theo ông Winston Lim, Giám đốc Công ty Dịch vụ Triển lãm Bizlink (Singapore), lĩnh vực F&B chiếm tỷ lệ lớn trong các thương vụ nhượng quyền và thường đạt được thành công cao hơn so với các lĩnh vực khác. Với dân số đông và phần lớn là người trẻ, Việt Nam là thị trường lý tưởng để đón nhận các sản phẩm và dịch vụ mới.

Bà Phạm Thị Hương, chuyên gia về nhượng quyền thương mại tại Arocking, cũng đồng tình rằng nhượng quyền trong ngành F&B đang ngày càng phổ biến tại Việt Nam. Một trong những lợi thế lớn của nhượng quyền F&B là các chủ kinh doanh không cần đầu tư quá nhiều vào việc xây dựng thương hiệu từ đầu.

Hơn nữa, rủi ro trong kinh doanh cũng được giảm thiểu nhờ vào việc áp dụng mô hình kinh doanh đã thành công. Bên nhận nhượng quyền có thể thừa hưởng kinh nghiệm và bí quyết từ bên nhượng quyền, cùng với hiệu ứng chuỗi từ hệ thống.

Điển hình là thương hiệu Caffe Bene. Mặc dù gia nhập thị trường Việt Nam sau Starbucks và The Coffee Bean & Tea Leaf, Caffe Bene đã nhanh chóng tạo dựng được vị thế riêng. Trong năm 2014, thương hiệu này đã mở 3 cửa hàng và tăng lên 10 cửa hàng vào năm 2015. Dự kiến, Caffe Bene sẽ mở rộng lên 15 cửa hàng vào năm 2016 và 300 cửa hàng vào năm 2018.

Ông Kim Sun Kwon, CEO Caffe Bene, chia sẻ rằng dù nền kinh tế có biến động, nhu cầu gặp gỡ và thưởng thức cà phê vẫn luôn tồn tại. Do đó, kế hoạch mở rộng của Caffe Bene chắc chắn sẽ thành công, với tốc độ mở 120 cửa hàng mỗi năm. Chỉ trong vòng 7 năm, Caffe Bene đã có mặt tại 11 quốc gia với 1.600 cửa hàng.

Xu hướng mới: Thương hiệu từ châu Âu và Mỹ Latinh

Thị trường nhượng quyền tại Việt Nam đang trở nên sôi động hơn bao giờ hết và dự kiến sẽ bùng nổ trong thời gian tới. Mặc dù đã có nhiều thương hiệu từ châu Á, nhưng hiện nay, các thương hiệu từ châu Âu và Mỹ Latinh cũng đang tìm kiếm cơ hội tại Việt Nam.

Bà Nguyễn Phi Vân, Chủ tịch HĐQT Công ty Bán lẻ & Nhượng quyền Châu Á (Retail & Franchise Asia), cho biết hiện có khoảng 40 thương hiệu, trong đó 90% đến từ châu Âu và Mỹ Latinh, đang tìm kiếm đối tác nhượng quyền tại Việt Nam.

Những doanh nghiệp này hoạt động trong các lĩnh vực ẩm thực, giáo dục, đào tạo và cung cấp dịch vụ mới như Tony Romas với hơn 150 chi nhánh tại 29 quốc gia, Second Cup với 345 chi nhánh tại 20 quốc gia, Steakn Shake với hơn 500 chi nhánh tại 10 quốc gia, Kenny Roger Roasters với hơn 300 chi nhánh tại 10 quốc gia, và Archipelago International với hơn 190 khách sạn tại Đông Nam Á.

Bà Vân cũng cho biết, các công ty từ Mỹ Latinh và châu Âu đang muốn mở rộng kinh doanh sang châu Á, đặc biệt là Việt Nam, do nhận thấy tiềm năng phát triển lớn tại đây.

Triển lãm nhượng quyền cũng thu hút sự tham gia của 20 công ty trong và ngoài nước, với những thương hiệu nổi bật như Jollibee, Lotteria, Ministop, Effoc Café, Uncle Bill và Snawee. Sự hấp dẫn của thị trường đã khiến số lượng doanh nghiệp tham gia triển lãm tăng 30% so với năm trước.

Thách thức và cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam

Mặc dù thị trường nhượng quyền đang phát triển mạnh mẽ, nhưng các doanh nghiệp trong nước vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Phần lớn các doanh nghiệp hoạt động với mô hình nhỏ lẻ, thiếu vốn, thiếu kinh nghiệm quản lý và gặp khó khăn trong việc xây dựng chiến lược nhượng quyền.

Thêm vào đó, các văn bản pháp quy như Luật Đầu tư và Luật Doanh nghiệp ra đời năm 2014 đã khiến các quy định về nhượng quyền trong Luật Thương mại năm 2004 trở nên lạc hậu.

Ví dụ, trong khi thương nhân nước ngoài phải đăng ký điều kiện hoạt động và hàng hóa nhượng quyền tại Việt Nam, thì chưa có quy định nào bắt buộc thương nhân trong nước phải đăng ký hoạt động nhượng quyền. Nếu xảy ra tranh chấp, mức xử phạt vi phạm hành chính cũng rất thấp, gây khó khăn cho việc quản lý.