Khám Phá Thị Trường F&B Việt Nam: Cơ Hội Và Thách Thức
Ngọc Ánh


Ngọc Ánh

Ngành thực phẩm và đồ uống (F&B) tại Việt Nam đang phát triển mạnh mẽ với nhiều phân khúc khác nhau như thức ăn nhanh, ẩm thực chay, và các nhà hàng cao cấp. Để tìm được thị trường ngách phù hợp, các doanh nghiệp cần tiến hành nghiên cứu thị trường kỹ lưỡng nhằm hiểu rõ nhu cầu của khách hàng và cung cấp những giá trị mà họ đang tìm kiếm.
Đến cuối năm 2016, Việt Nam có khoảng 540.000 cơ sở kinh doanh ăn uống, trong đó có 430.000 cửa hàng nhỏ, hơn 7.000 nhà hàng thức ăn nhanh, 22.000 quán cà phê và bar, cùng hơn 80.000 nhà hàng phát triển bài bản. Ngành F&B được đánh giá có tiềm năng tăng trưởng mạnh mẽ, với tốc độ tăng trưởng kép hàng năm đạt khoảng 12% trong năm 2017 và dự kiến sẽ tăng trưởng trung bình 18% mỗi năm trong tương lai gần. Theo một công ty nghiên cứu thị trường, ngành thực phẩm nằm trong top 3 nhóm hàng tăng trưởng nhanh nhất năm 2017.
Mặc dù vậy, không nhiều nhà hàng có thể phát triển thành chuỗi mà vẫn duy trì được doanh thu và lợi nhuận như mong đợi.
Các chuyên gia dự báo rằng từ năm 2017 đến 2018, lĩnh vực F&B tại Việt Nam sẽ là tâm điểm của các thương vụ mua bán và sáp nhập (M&A), đặc biệt là các thương vụ phát hành riêng lẻ, lựa chọn đối tác chiến lược hoặc thoái vốn từ các doanh nghiệp nhà nước lớn đã cổ phần hóa, cùng với sự tham gia của các nhà đầu tư nước ngoài.
Đến cuối năm 2017, dân số Việt Nam ước tính hơn 96 triệu người, đứng thứ 14 trên thế giới với tốc độ tăng trưởng dân số trung bình 1,1% mỗi năm. Khi nền kinh tế ổn định và tầng lớp trung lưu ngày càng mở rộng, ngành F&B có nền tảng vững chắc để tiếp tục phát triển và là thị trường tiềm năng cho các startup trong tương lai.
Các doanh nghiệp trong ngành thực phẩm và đồ uống cần liên tục theo dõi nhu cầu và mong muốn của khách hàng. Ngành F&B có tính cạnh tranh cao, tốc độ đào thải nhanh và danh tiếng của doanh nghiệp ảnh hưởng lớn đến hành vi của khách hàng. Vì vậy, khi ngày càng nhiều thương hiệu muốn gia nhập thị trường này, việc nghiên cứu thị trường là vô cùng cần thiết.
Bên cạnh 4P truyền thống - Sản phẩm, Giá cả, Phân phối, Xúc tiến - ngành F&B còn đòi hỏi cao về 3P trong marketing dịch vụ: Con người (People), Quy trình (Process) và Môi trường vật chất (Physical Evidence). Người phục vụ là yếu tố đầu tiên khách hàng tiếp xúc, do đó thái độ và phong cách phục vụ rất quan trọng. Quy trình phục vụ tinh gọn giúp tăng sự hài lòng của khách hàng, tránh thời gian chờ đợi lâu. Cuối cùng, môi trường vật chất tạo cảm giác ngon miệng và có thể ảnh hưởng đến hành vi của khách hàng.
Ngành F&B có tính cạnh tranh cao và tốc độ đào thải nhanh, do đó danh tiếng của doanh nghiệp ảnh hưởng rất lớn đến hành vi của khách hàng. Ngoài việc nghiên cứu 4P truyền thống, doanh nghiệp cần đánh giá quy trình phục vụ và áp dụng kiến thức từ sách vở, báo cáo về thiết kế không gian để gây ấn tượng với khách hàng. Nhiều doanh nghiệp còn tiến hành nghiên cứu thái độ của khách hàng đối với nhân viên phục vụ để từ đó đào tạo và tuyển chọn nhân viên phù hợp nhất. Nghiên cứu thị trường F&B còn bao gồm thử nghiệm vị giác, khảo sát, nghiên cứu mua sắm bí mật và nhiều hơn nữa. Những nỗ lực này giúp người tiêu dùng chia sẻ trung thực cảm nhận của họ về sản phẩm, từ đó giúp doanh nghiệp xác định cách thức sản phẩm của họ sẽ được công chúng tiếp nhận.
Các doanh nghiệp Việt Nam sử dụng nhiều phương pháp như mời dùng thử, thu thập ý kiến khách hàng tại chỗ, và khảo sát trực tuyến. Nhiều doanh nghiệp còn đầu tư lớn để tìm vị trí đẹp, có nhiều người qua lại hàng ngày, dễ tiếp cận khách hàng. Đối với những doanh nghiệp có sản phẩm mới như ẩm thực nước ngoài hay thực phẩm nhập khẩu, việc hiểu rõ nhu cầu sử dụng của khách hàng càng quan trọng hơn để biết sản phẩm có tiềm năng với đối tượng mục tiêu hay không.
Tóm lại, thị trường F&B có ít rào cản gia nhập nhưng vì nhu cầu tiêu dùng lớn và tốc độ đào thải nhanh, nên vẫn là một thách thức đối với các doanh nghiệp muốn chinh phục. "Biết người biết ta, trăm trận trăm thắng", các doanh nghiệp cần nghiên cứu kỹ về thị trường trước khi bắt đầu kinh doanh để giảm thiểu rủi ro.
Written by Ngọc Ánh
24 Thg 11 2025
Khám phá các bài viết liên quan khác trong chuyên mục này.
